Back to Front Page

ሰናይ ተግባር የማስል፣ ሕማቕ ተግባር የቋስል!

ሰናይ ተግባር የማስል፣ ሕማቕ ተግባር የቋስል!

(ገ/ሃወርያ ብርሃነ፣ መቐለ)

10-22-20

እዚ ንምፅሓፍ ምኽንያት ዝኾነኒ ኤርትራውያን ኣሕዋትና (ኣብ ወፃኢ ሃገራትን ኣብዚ ምሳና ኣብ ትግራይን ኮይኖም) ትግራይ ንዘጋጠማ ወራር ዕስለ ኣንበጣ ንምምካት ዝገብርዎ ዘለዉ ኣስተዋፅኦ እዩ፡፡ ተጓንፎን ተዘክሮታትን ፅሑፈይ ብ2007 ዒ/ም ምስ ሓዯ ወዱ 11 ዒመት ካብ ክሳድ ዑቃ/እንዲገርግሽ (ኤርትራ) ብበረኽኡ፣ ስድርኡ ከይተሰናበተ ንጓስነት ምስ ወፈረ ምስ ሰለስተ ኣ/የዕርኽቱ መሊቑ ናብ ትግራይ ሰጊሩ፤ ኣብ ጥቓ መረብ ምስ ዝተራኸብና ኤርትራዊ ሰገን የዝንቱ፡፡ ካብ ሽዐ ጀሚረ ንቁልዕነቱ እንዲዘከርኩ፣ ወገሐ ፀብሐ፣ ኩሉሻብ ብዛዕባ ሃለዋቱ ይሓስብ፡ ፡ ኣበይ? ምስ መን? ከመይ? ይህሉ ይብል! ታይ ይፍለጥ ካብቶም ሕዚ ዝሕግዙና ዘለዉ ኤርትራውያን ኣሕዋትና ሓዯ ንሱ ክኸውን ይኽእል ይብል፡፡ ብዝኾነ እቲ ወዝቢ/ኣጋጣሚ ከምዚ ኔሩ፦

ቅድሚ ሓሙሽተ ዒመታት እዩ ማረት ኣብ ዝነበርኩሉ እዋን፤ ወርሓቱ እውን ከምዚ ሕዚ ወርሓት መስከረመ-ጥቅምቲ፡፡ ከባቢታት ሓመዶ ለምለም ለቢሱ ረኣይኒ፣ ረኣይኒ ይብል ከም ጎራዙ ማርያ/ኣሸንዲ፡፡ እቶም ብመስኖ ክረወዩ ዝሓገዩ ፍረታት (ማንጎ፣ ኣራንሺ፣ ባባየ፣ ሙዝ ወዘተ) ኣብ ክረምቲ ዘዋህለልዎ ማይ ኣጥሊልዎም ኔሩ፡፡ ጠሊ መሬት እንዲሃዯመ ስለ ዝነበረ ግን ሓረስቶት ምስ ሰራሕቲ ቀውዑ ጎናጎኒ መትረባት ማይ ምስትኽኻል ጀሚሮም ኔሮም፡፡ ኣበጋግሳና እምበኣር ነዞም ኣድማዕቲ ውፅኢታት ስራሕቲ ማረት ብፍላይ መስኖ ንምስፋሕ፤ ብኡ ኣቢልካ ድማ ተወሰኽቲ ሕቶታት ንምትእልላሽን ካልኦት ሰፋሕቲ ዕማማት ንምስልሳልን ተሓሲቡ ሰነዲዊ ፊልሚ ንምድላው እዩ ኔሩ፡፡ ካብ ካልኦት ከባቢታት ትግራይ ዘድልዩና ሓበሬታታት (ምስልን ቃለ መሕትታትን) ኣኪብና፣ ካብ መረብ ለኸ ክንረኽቦም መዯብ ዝሓዝናሎም መርኣያ ስራሕቲ ንምምፃእ ወፊርና፡፡ ቦትኡ ከባቢ ራማ ጥቓ ሩባ መረብ፣ ጓል መረብ (ምሕቋን) ተባሂሉ ዝፍለጥ ቦታ እዩ፡፡ ካብ ከተማ ራማ ንወገን ኤርትራ (ኣንፈት ሰሜን) ብግምት ካብ 8-10ኪሜ ይርሕቕ፡፡ ናብ መረብ (ክልተ ኣሕዋት ህዝብታት ዝመቐለ ሩባ) ቀረባ እዩ፡፡ ካብኡ ምሕላፍ ዘይፍቀድ ስለ ዝነበረ ግን ሩባ መረብ ንምኣይ ዯሊና ኣይካኣልናን፡፡ ምሳይ ክኢላ ካሜራ ማረት ሚኪኤለ፣ እዝራ (PR ሽፈር)፣ ዲኒኤል (ዲሬክተር ሽፈር)፣ ብዋንኡ ክአ ተፈራ ገዲሙ (ኣሰናዲኢ Meet Etvን ብዒል ዋና Zana Productionንን) ምስ ብዒል ሞያ ካሜርኡ ኢስጢፋኖስ ባልቻን ኣለዉ፡፡ ካብታ ጓል መረብ እትበሃል ሩባ (መፋስሳት ዐራ ጎርሖ፣ ሸሓግነ፣ ቀላቕል ማርያም ሸዊቶ፣ ጎቦ ስብዒት፣ ግድምታት ማዑላ፣ ጎላጉል ማህራይ፣ ዲዕሮ ተኽሊ፣ ዒዱ በራኽ፣ ዒባቕ፣ ግድሚታትን ኣፃድፍን ብሕዛ፣ ምብራቓዊ ክፋላት ዒዱ ኣርባዕተ፣ ምዕራባዊ ጫፋት ሓደሽ ዒዱ፣ ገማግምን ከበሳታትን ዒዱ ወይ ድንኩል፣ ጎላጉል ሓመዶ ዘካተተ ኮይኑ፣ ኣብቲ ከባቢ ድሕሪ መረብ ዝዏበየ ሩባ እዩ) ንሽተይ ንመረብ ገፅ ኪድ ኢልካ ዘላ ከተማ መስል ቦታ ምስ ዘሎ ንፉዕ ሓረስታይ (ማረት ብፕሮጀክትUSAID ትድግፎ) ነይሩ ውዕሎና፡፡ ኣነ ቱርጁማን ኮይነ ዒዱ እንዲመራሕኹ፣ ተፈራ ከምዚ ይኹን ኢሉ መብርሂ እንዲሓበረ፣ ኢስጢፋኖስ ኣብታ መሬት ዘላ ኩላ መሬት ወዱቑ ንቑልቁል፣ ኣንቃዕሪሩ ንዒቐብ፣ ተጋዱሙ ንግድሚ ኣንፈታት እንዲቐረፀ፤ extreme close up shot, close up shot, wide shot and long shots ብኩሉ ዒይነታት ስእሊ የልዕለ፣ ምስሊ እውን ይወስድ፡፡ ብሓፈሻ ማዕጥቁኡ ኣስጢሙ ክስንድ ውዑሉ፡፡ ስእሊ ክዯምቀሉ ፀሃይ ዝመርፅ፣ ፀሃይ እነዲራሰኖ፣ ንንጣባት ረሃፁ ብመንዱል እንዲኣለየ ዝቐርፅ ዝተዋፀአሉ በዒል ሞያ ካሜራ እዩ ኢስጢፋኖስ (እስጢፍ) ማለት፡፡ እስጢፍ ትውለዱ ሓረጉ ካብ ኦሮሞ ቤተሰብ ዝምዘዝ ኣዱሳበበታይ እንትኸውን፣ ተፈራ ድማ ዘርኡ ካብ ትግራይ ዕቤቱ ኣዱሳባ እዩ፡፡ ስርሕ ውዑልና፣ መሬት ኢዲ ሒዛ፣ ፀሓይ ዒሪባ ፅልግልግ ምስ በለ፣ ናብ መሕዯሪና እንትንበገስ፤ ሓዯ ኣብ ጥቓና ዝፀንሐ (አቐዱሙ መፂኡ ንራማ ክንማለኦ ብተስፋ ዝፅበ ዝነበረ) ምልሻ፣ ኩልና ናብ መኪና ተሳፊርና ጉዕዞ እንትምስስ ናባይ ቅርብ ኢሉ ኣጋይሽ ሒዘ ኣለኹሞ ንራማ ተማልኡኒ ኢሉ ሓተተኒ፡፡ ኣነ፣ ታዎት ኣጋይሽ እንትብሎ?

ንሱ፣ እዞም ትሪኦም ዘለኻ በለኒ (ናብ ኣርባዕተ መላምል ኤርትራውያን እንዲመላኸተ) ኣነ፣ መሊሰ ካበይ መፂኦም? አንትብሎ

ንሱ፣ ካብ ኤርትራ እዮም ሰጊሮምሞ ናብ ምምሕዲር (ዝምልከቶ ኣካል) ከብፀሖም በለኒ፡፡ ንሱ ናብ ምምሕዲር ምስ ኣብፀሖም ድማ እቲ ምምሕዲር ናብ ሓዱአን ኣብ ትግራይ ዘለዋ መዒስከራት ኤርትራውያን (ሽመልባ፣ ሕፃፅ፣ ማይ ዒይኒ) እዩ ዘረክቦም፡፡ ንሃለዋቶም ተባሂሉ ልክዕ ሩባ መረብ ምስ ሰገሩ፣ ብምልሻ (ዕጡቕ) እንዲተሓለዉ እዮም ናብ ዝምልከቶ ኣካል ዝበፅሑ ዝነበሩ እቲ ምልሻ ከም ዝነገረኒ፡፡

ትርፊ ቦታ ስለ ዘይነበረና ነቶም ሰለስተ ብዕድመ ዕብይ ዕብይ ዝበሉ ኤርትራውያን ጓሶትን ምልሽን ኣብ ድሕሪት ኣሳፊረ፣ ነቲ ወዱ 11 ዒመት ኤርትራዊ ሰገን ሓቚፈ ኣብ ቅድሚት ወንበር (ጋቤና) ኣሳፊረ ንራማ እንትንጎዒዝ ምስቲ ሰገን ወግዑ ቀፂልና፡፡ ብዛዕባ እታ ኣብ ቁልዕነት ዘበኑ ዝተሰናበታ ዒደ ብዙሕ እንዲሓሰበ፣ ብወረ እንበር ካብ ዝፍጠር ብኣካል ሪእዋ ዘይፈለጥ ትግራይን ናይ ቀፃሊ ህይወቱን ብብዙሑ ይግዯስ ነበረ፡፡ እንድዑ ዯሓር እምበር ናይ ሽዐ ድፍረቱ ይገርም እዩ፡፡ ክምት ኣይብልን፡፡ መሓዝቱ፣ ወለደ፣ ጥሪቱ፣ ጎረባብቱ፣ ዒደን ጎዯብኡን ሃንዯበት ገዱፍዎም ስለዝመፀ ግን ምሕሳቡ ዝተርፎ ኣይመስለንን፡፡ ምስሑ ቋፂሩ፣ ጥሪት ኮብኲቡ እዩ ኣነጊሁ ካብ ቤቱ ወፂኡ፡፡ ከምታ ኮብኲቡወን ዝወፀ፣ ከየጉዯለ፣ ከይነከየ፣ ኮብኲቡወን ክምለስ ይግበኦ ነይሩ፡፡ ወግሐ ፀብሐ ፅምዋ ጓስንት ዘንፀርፀሮ እዚ ጓሳ ግን ኩነታት ከምኡ ኣይፈቐዯሉን፡፡ ወለደ እውን ምሸት ኣብ ገዝኡ ክድረር ሓሲቦም እዮም ምስሑ ዝቋፀርሉ እምበር፣ ጥሪት ብሃየ ተለየ ፈንዩ፣ ዒራርቦ ይጠፍእ እዩ ኢሎም ከቶ ኣይሓስቡን፡፡ ጥሪት ኣላዪ ጓሳ ሓሪምወን ዘይንቡር ተበታቲነን ገዝአን ክመፃ እንተሪኡ፣ እንታይ ኢሎም ይኾኑ? እዚ እውን ከም ወዱ ሓረስታይ መጠን ኩሉሻብ የሕስበኒ፡፡ እዋን ቀውዑ ስለ ዝነበረ እውን ብዘርዒ ተዘሪዏን ክኾና ይኽእላ፡፡ ቆፂሩ ኣውፊሩ፣ ቆፂሩ ከእትወን ዝተኣማመንሉ ውላዶም ሃንዯበት ጠፊኡ፣ ጥሪት ተዘሪዏን ክፈሉ እንትበሃሉኸ ወለዱ እንታይ ይብሉ? እዚ እውን ንዒይ መሊሱ መተሓሳሰቢ እዩ፡፡ ዛንታ ኤርትራዊ ሰገንን መሰላቱን ይቕፀል!

ንፀሓፊ ብ-haweriagb@gmail.com ምርካብ ይከኣል፡፡


Back to Front Page